Samenwerken voor praktijkgericht onderzoek: cirkelen rond je onderzoek

“In samenwerkingen voor praktijkgericht onderzoek hebben betrokkenen vaak uiteenlopende belangen, ondanks het gezamenlijke doel,” stelt Marlies Welbie, senior onderzoeker bij lectoraat Methodologie van Praktijkgericht Onderzoek. In een nieuw onderzoekproject voor de werkwijze Cirkelen rond je onderzoek gaat het lectoraat vijf samenwerkingsverbanden begeleiden bij het opstellen van een onderzoeksvoorstel gericht op het programma Langdurige Zorg en Ondersteuning van ZonMW.

Bron: © Femke van den Heuvel: Voor ieder gebruik is toestemming vereist, en bij ieder gebruik is naamsvermelding verplicht! No reproduction without creditline!

Marlies Welbie vertelt: “ZonMW stelt geld en ruimte beschikbaar voor vijf samenwerkingsverbanden om samen met ons onderzoeksvoorstellen te ontwikkelen. We helpen de partners om elkaars perspectieven te leren kennen om de samenwerking goed te laten verlopen. Daarbij staan praktische relevantie van het onderzoek, methodologische grondigheid en doorwerking in de praktijk centraal.”

Verschillende vertrekpunten

Samenwerkingsverbanden binnen praktijkgericht onderzoek worden gestart vanuit een gezamenlijk doel: bijvoorbeeld het beantwoorden van de vraag ‘Wat is er nodig om de relatie tussen cliënten en mensen in hun informele en professionele netwerk te versterken?’. De samenwerking blijkt na verloop van tijd vaak lastiger dan initieel gedacht doordat deelnemers van het project verschillende vertrekpunten hebben. Onderzoekers richten zich op methodologische grondigheid omdat ze daarmee valide resultaten behalen en kunnen publiceren. Als zij na enkele jaren erachter komen dat de verbetering die zij hebben onderzocht niet werkt, is dat voor hen een goede uitkomst: ze hebben methodologisch grondig onderzoek verricht en geven een valide antwoord. Professionals in de beroepspraktijk en cliënten willen juist sneller antwoorden hebben. Zij willen voordeel ervaren vanaf de start van het onderzoek en vooral weten wat werkt. Beleidsmakers en docenten hebben weer andere belangen en perspectieven. Dat kan ertoe leiden dat mensen niet uit het onderzoek halen wat zij nodig hebben om hun deelname te verantwoorden, waardoor zij hun toewijding verliezen en er misschien mee stoppen. Dat leidt vervolgens tot meer vertraging en minder doorwerking voor het verbeteren van langdurige zorg.

Eén doel, uiteenlopende belangen

“Partners binnen een samenwerkingsverband gaan er regelmatig vanuit dat zij dezelfde taal spreken omdat ze hetzelfde doel voor ogen hebben, maar komen er dan al snel achter dat zij het samenwerken hebben onderschat. Met de werkwijze Cirkelen rond je onderzoek zoomen we in op zowel het procesmatig goed samenwerken als de methodologische grondigheid en juistheid van het onderzoek”, vertelt Marlies Welbie. “Het doel van alle partners is om de langdurige zorg te verbeteren. Wij bieden werkvormen aan waarmee de partners elkaars invalshoeken en perspectieven leren kennen: wat verstaan zij onder verbetering en wat voor problemen zien ze? Zo moeten de verschillende deelnemers aangeven of zij kennisontwikkeling, systeemontwikkeling of persoonsontwikkeling het meest van belang vinden. Hiervoor moeten mensen echt in de ruimte een plaats innemen, zodat ze ook zien dat ze ondanks een eenduidig doel misschien lijnrecht tegenover elkaar staan met hun belangen. Vanuit dat besef kijken we naar nieuwe vormen van samenwerken, die recht doen aan alle belangen én het gezamenlijke doel.”

Alles in verbinding

Het uiteindelijke doel is om de samenwerkingsverbanden te helpen hun onderzoeksvoorstellen naar ieders tevredenheid te krijgen en methodologische juistheid en praktische doorwerking vanaf de start met elkaar te verbinden. Om onze werkwijze verder te ontwikkelen, bekijken we ook de beoordelingen van de voorstellen door ZonMW. Daarnaast evalueren we de werkwijze en monitoren we de communicatie van de samenwerkingsverbanden en kijken we samen met ZonMW naar het effect van geld en ruimte beschikbaar stellen voor de ontwikkeling van onderzoeksvoorstellen op de kwaliteit van die voorstellen.”

Praktische doorwerking

Het lectoraat Methodologie van Praktijkgericht Onderzoek gaat het onderzoek uitvoeren in samenwerking met de vijf samenwerkingsverbanden die in november door ZonMW worden geselecteerd. Aanmelden voor deelname aan de pilot kan nog tot 17 september. De werkwijze Cirkelen rond je onderzoek is ontwikkeld op basis van een serie workshops die ZonMW en het lectoraat Methodologie van Praktijkgericht Onderzoek in 2018 hebben verzorgd. Hierin zijn prototypes van de aanpak getest. Binnen het huidige project plegen de onderzoekers interventies bij de samenwerkingsverbanden en onderzoeken gelijktijdig deze interventies om de werkwijze verder te ontwikkelen door continu te evalueren.

Deel dit artikel