Digitaal gedrag van medewerkers heeft een grote invloed op de digitale veiligheid van een organisatie en diens medewerkers. Dit geldt ook voor digitaal gedrag in het privéleven. Als een medewerker persoonlijke informatie vrijgeeft via social media dan kan die informatie de organisatie waar deze persoon werkt ook kwetsbaar maken. Als een medewerker in de privésfeer wachtwoorden hergebruikt dan doet deze medewerker dat mogelijk ook op het werk. Dit geldt voor alle organisaties en dus ook voor organisaties in het veiligheidsdomein zoals politie, brandweer, penitentiaire inrichtingen en Defensie. Als Defensie de beveiliging van de eigen systemen op orde heeft en medewerkers getraind heeft in het veilig gebruik van deze Defensie systemen, kunnen er nog steeds risico’s ontstaan door gedrag van medewerkers in hun privéleven. Zo bleek dat er nog steeds veel persoonsgegevens van Defensiemedewerkers via de Strava app te achterhalen zijn (Vervaart, 2025). Ook via de app Polarsteps waren via een datalek (volgens Follow the Money) of verkeerde instellingen van gebruikers (Polarsteps) gegevens als werkplek en huisadres van militairen in te zien (Van Kessel, Brommersma en Reuver, 2026). Bovendien hergebruiken nog veel mensen hun wachtwoorden, wat leidt tot risico’s voor organisaties als deze wachtwoorden in een datalek zitten (Beuth et al., 2025). Digitaal gedrag van personeel van Defensie in de privésfeer brengt dus niet alleen persoonlijke risico's met zich mee maar ook risico’s voor Defensie als geheel, en daarmee indirect ook voor de nationale veiligheid.
In dit project hebben we ons gericht op reservisten van Defensie omdat Defensie op dit moment veel meer reservisten aan het werven is. Defensie heeft van de politiek als doel gekregen te groeien naar 100.000 mensen in 2030, waarvan 20.000 reservisten (kamerstuk 33763, 2025). Deze groei zet daarna ook nog door naar 122.000 (Ministerie van Defensie, 2026). Er is geen reden om aan te nemen dat het digitaal gedrag van reservisten anders is dan dat van de beroepsmilitair, maar zoals hierboven al aangegeven hebben reservisten over het algemeen nog een civiele baan en een privé leven. Reservisten zijn over het algemeen minder vaak in de De fensie omgeving dan beroepsmilitairen. Op het moment dat een reservist ingezet wordt door Defensie dan is die een militair en gelden ook de wetten en gedragscode die het gedrag van een militair reguleren, maar de rest van de tijd is een reservist een burger. Defensie kan het digitale gedrag van reservisten in hun civiele baan en privéleven niet of maar zeer beperkt zien en reguleren, terwijl het digitaal gedrag wel degelijk invloed kan hebben op Defensie.
De hoofdvraag is: Hoe kunnen we voorkomen dat het digitaal gedrag van reservisten in de privésfeer en de andere betrekkingen tot risico’s voor Defensie leidt, rekening houdend met individuele rechten en ethiek?
