Buitenkansen: Natuur als leeromgeving in het HBO
Onderwijs in de buitenlucht heeft bewezen positieve impact voor studenten, docenten én de planeet. Aan de hand van literatuur en interviews met docenten onderzochten we hoe de natuur als leeromgeving bij kan dragen aan (leerteam)leren in het hoger onderwijs. We ontwikkelden lesmaterialen, een kaart met buiten-leerplekken en workshops voor docenten.
Doel
Onderzoek laat zien dat leren in de buitenlucht allerlei fysieke en psychische voordelen biedt en een positieve invloed heeft op o.a. concentratievermogen, creativiteit en sociale interactie: aspecten die bevorderlijk zijn voor het leerproces. Toch vindt veel HBO-onderwijs nog binnen plaats. Dit onderzoek wil docenten een betere onderbouwing bieden om de natuur als leeromgeving te kunnen inzetten, en concrete tools om daadwerkelijk met studenten naar buiten te gaan.
Resultaten
- Een kaartenset met 27 werkvormen, inclusief beoogde leeruitkomsten, benodigde materialen, aandachtspunten, tips en variaties.
- Kaarten met buiten-leerplekken voor de campussen van HU Utrecht en Amersfoort
- Formats voor interactieve workshops voor docenten; een introductieworkshop en drie verdiepende workshops rond de thema’s ‘kennismaking en veilige basis’, ‘groepsbinding en samenwerking’ en ‘reflectie en zelfbewustzijn’.
Aanpak
Het onderzoek bestond uit een literatuurstudie, wandelinterviews met een tiental docenten van evenzoveel opleidingen en gesprekken met studenten van een buiten-leerteam. Daarnaast is geëxperimenteerd met workshops voor docenten, die hierna zijn doorontwikkeld.
Impact voor het onderwijs
De voordelen en toepassingsmogelijkheden van onderwijs in de natuur zijn legio. Er wordt echter nog maar weinig gebruik van gemaakt in het HBO. De resultaten van dit onderzoek dragen bij aan een betere onderbouwing voor gebruik van de natuur als leeromgeving. Daarnaast leveren zij tools op voor docenten om hier daadwerkelijk mee aan de slag te gaan. Hiermee zorgen ze ervoor dat bewegend en buitenonderwijs een meer common practice worden binnen het hbo.
"Het zou mij heel erg helpen als ik een toolbox met activiteiten heb die bewezen werken. En dat ik die ook zelf kan gaan ervaren."
